الَّذِي جَعَلَ لَكُمْ مِنَ الشَّجَرِ الْأَخْضَرِ نَارًا:

آن کسی که از درخت سبز، برای شما آتش بیافریده است

ایرانیان از اقوامی هستند که شاید پیش از دیگران به ارزش حیاتی درخت برای زندگی بشر و محیط زیست خود پی برده اند و در زندگی روزمره و بلکه آیین های دینی ومراسم مذهبی خویش آن را به عنوان نمادی از حیات و زندگی و شادابی زمین و بشر برگزیده اند. واژه فارسی پردیس که در زبان های دیگر به شکل پرادیس و فردوس به کار رفته است، به بوستان ها و باغ های بزرگ و محصوری گفته می شد که درختان گوناگون و متنوع همراه گل ها و گیاهان و جانوران اهلی و پرندگان رنگارنگ و خوش نوا و خوش آوا آن را آراسته اند. این گونه است که باغ های زیبای ایرانی به نام پردیس نمادی از بهشت های آخرتی می شود و حتی در آموزه های وحیانی قرآن و دیگر کتب آسمانی چون اوستا ، انجیل و تورات به همین نام وشکل معرفی می شود.


قرآن گاه به صراحت و روشنی همین نام فارسی بوستان ها و باغ های ایرانی را به شکل عربی شده آن یعنی فردوس را بر بهشت برین و جاویدان آخرتی می نهد و گاه دیگر در هنگام توصیف بهشت و فردوس، از بوستان هایی با درختان و گیاهان و جانوران یاد می کند که رودها و نهرهای گوناگون در زیر این درختان در جریان است. این نظامی است که بوستان ایرانی را تشکیل می داد؛ زیرا کمبود آب و بهره گیری درست از آن برای ایجاد پردیس ها نیازمند آن بوده است که نظام آبیاری دقیق و کاملی با نهرهای روان در آن شکل گیرد، چون اصولا در مناطق پرباران و کم آفتاب نیازی به چنین نظام آبیاری از نهرهای جریان یافته در زیر درختان نیست.

تفاوت پردیس های ایرانی با جنگل های خودرو در مناطق پرباران در این است که این جنگل ها به شکلی نیست که بتوان از آن به سادگی بهره برد و انبوه درختان وگل و گیاه و جانوران وحشی ، بهره مندی ساده و سالم را از بشر می گیرد. اما در پردیس های ایرانی ، درختان در شکل ها و تنوع خود به نظامی دقیق کاشته می شوند و نهرهای روان در زیر درختان آن را آبیاری می کند و کلبه ها و کاخ های متناسب در کنار راه ها و چمن ها زندگی برای بشر را شیرین و گوارا می سازد. این در حالی است که نور خورشید نیز به مقدار کافی از لا بلای برگ های درختان را به چمن ها می رسانند و دیوارهای ساخته شده از بوته های تزیینی و یا حتی دیوارهای خشتی که رزهای انگور بر آن آویزان است و خاک دیوار را می پوشاند ، پردیس ایرانی از گزند و تعرض حیوانات وحشی و خطرناک حفظ و نگه می دارد.

همین زیبایی های بوستان ها و پردیس های ابرانی است که قرآن بهشت های آخرتی انسان را به این گونه توصیف و ترسیم کرده است. مهم ترین عناصر این بهشت های دنیوی واخروی درختان ونهرهای زیبا و قابلیت بهره برداری از همه نعمت های زمینی در آن می باشد.

این عنصر آن چنان مورد توجه و نظر قرآن قرار گرفته است که درخت به عنوان آیه ای از آیات الهی معرفی می شود. خوانش آیات قرآنی برای شناخت اهمیت وارزش درخت در زندگی بشر در دنیا و آخرت از آن رو انجام می شود تا شاید از این راه برای حفظ و نگه داشت این عنصر اصلی حیات و محیط زیست بشری و کشت و داشت آن اهتمام ویژه ای از سوی همگان انجام گیرد.

تنوع درختان

.... در ادامه